gevoed door Kunstloc Brabant
~

Sinds het uitbreken van de coronacrisis heeft de kunstsector - en dan met name de podiumkunsten - het enorm zwaar. Daar is al heel veel geschreven en gedacht, zowel over de impact die deze crisis heeft op de muziek-, theater en danssector als over de nieuwe mogelijkheden die aangeboord worden om de beperkingen van de anderhalve metersamenleving het hoofd te bieden. Nadat er de laatste maanden geleidelijk aan weer meer mogelijk is geworden, is de meeste recente verscherping van de coronamaatregelen een volgende tegenvaller van formaat voor de Brabantse theaters, concertzalen en andere podia.

Geschreven door: Geert van Boxtel

~

In deze tijd van social distancing wordt pijnlijk duidelijk hoe enorm belangrijk de collectieve ervaring van muziek, theater of dans is. Die ‘kwaliteit van het contact’ tussen kunst en publiek is wellicht even belangrijk als de wat abstractere ‘artistieke’ kwaliteit op basis waarvan we kunst doorgaans beoordelen. Je zou zelfs kunnen zeggen dat die ‘kwaliteit van het contact’ een voorwaarde vormt voor de beleving van muziek, theater of een dansvoorstelling. Deze gedachte wordt ondersteund door fysiologisch onderzoek waaruit blijkt dat het menselijk lichaam de stof oxytocine aanmaakt wanneer men collectief naar muziek luistert. Deze stof heeft verschillende positieve effecten, maar versterkt onder meer het vertrouwen dat mensen in elkaar hebben.

Op welke manier gaan de muziekmakers in Brabant om met de beperkingen die corona met zich mee brengt? Welke mogelijkheden zijn er om het enorme gemis van de collectieve ervaring enigszins te compenseren? Die vraag geldt vanzelfsprekend voor het publiek maar ook de spelers zelf: groot bezette orkesten, koren en theater- en dansgezelschappen mogen of kunnen niet repeteren vanwege de beperkingen.

Welke mogelijkheden zijn er om het enorme gemis van de collectieve ervaring enigszins te compenseren? Geert van Boxtel
6116

Sounding Bodies, Bach Kliniek | Door: William van der Voort

~

Livestreams, spelen in de open lucht of een museale wandeling langs verschillende muzikale optredens zijn verschillende manieren om om te gaan met de beperkingen. Philzuid is met afstand het grootste muziekgezelschap van Brabant. In de aanloop naar dit culturele seizoen ontwikkelde de organisatie maar liefst twee jaarprogramma’s: één die uitging van de coronabeperkingen en één zonder. Een ware tour de force voor een logistiek zo complexe organisatie als een orkest. Philzuid speelt dit seizoen in kleinere bezettingen en koos er daarnaast voor om al hun programma’s ook online aan te bieden via Concert in Huis. Daarnaast werden vier Brabantse componisten gevraagd om een stuk te schrijven dat reflecteert op deze coronatijd. Met deze vier stukken voor ’anderhalvemeter-orkest’ maakt philzuid van de beperking een uitdaging.

De livestream is één van de mogelijkheden om de afstand tussen muziek en luisteraar te overbruggen. Kamerata Zuid zag haar samenwerking met Jett Rebel in duigen vallen door corona, maar realiseerde in samenwerking met Theaters Tilburg een fraaie livestream van deze bijzondere samenwerking. Het voordeel van het maken van een livestream is uiteraard dat deze online kan blijven bestaan en steeds weer opnieuw beluisterd en bekeken kan worden. Met de juiste aandacht voor geluids- en beeldkwaliteit zijn livestreams een reëel alternatief voor het bijwonen van concerten

Livestreams, spelen in de open lucht of een museale wandeling langs verschillende muzikale optredens zijn verschillende manieren om om te gaan met de beperkingen. Geert van Boxtel
6114

Your Trembling Mile | Door Jean Philipse

~

Van een heel andere orde is het werk ‘Your Trembling Mile’ dat muziekmakers Strijbos en Van Rijswijk presenteerden op Festival Boulevard. Het publiek loopt een route door Den Bosch die is voorzien van een aantal muzikale installaties en waar op enkele momenten zangeressen in acteren. Het levert een prikkelende mengeling van een wandeling door een openluchtmuseum en een concert op, waarbij de restricties van corona even naar de achtergrond verdwenen lijken. Een mooie bijkomstigheid van een muzikale installatie in de openbare ruimte, is dat het in potentie veel bezoekers kan bereiken en dat is juist één van de grote zorgen in de huidige situatie binnen de muzieksector.

Het levert een prikkelende mengeling van een wandeling door een openluchtmuseum en een concert op, waarbij de restricties van corona even naar de achtergrond verdwenen lijken. Geert van Boxtel
~

Tot slot is er nog een heel andere mogelijkheid om toch muziek op een waardevolle manier te kunnen presenteren. De Bachkliniek van celliste en regisseur Jacqueline Hamelink heeft de afgelopen maanden op verschillende plekken en in verschillende gedaanten haar waarde bewezen. Zowel online als offline heeft Hamelink met enkele speciaal daarvoor getrainde musici haar intense manier van muziekmaken laten zien. De Bachkliniek omvat persoonlijke, uiterst intieme één-op-één concerten waarbij de retorische kracht van Bachs muziek wordt aangewend om mensen een uiterst persoonlijke muzikale ervaring te bieden.

Tijdens de eerste coronagolf stond Hamelink met haar musici online paraat om personeel en patiënten van het Elisabeth TweeSteden Ziekenhuis een moment van verstilling en reflectie te bieden met de muziek van Bach. Nu is inmiddels ook een fysieke Bachkliniek in Tilburg geopend: Hamelinks Bachkliniek is elke zondag geopend voor iedereen die een diepe muzikale ervaring wil beleven. Nog steeds op anderhalve meter afstand, maar wel met de grootst mogelijke intimiteit en intensiteit die een luisteraar zich kan wensen.

Arrangeur geeft innovatieve impuls

Als aanjagende arrangeur geeft Geert van Boxtel muziek in Noord-Brabant een nieuwe impuls. Dit project wordt inhoudelijk ondersteund en gefaciliteerd door Kunstloc Brabant en financieel ondersteund door de provincie Noord-Brabant.

Bekijk hier meer artikelen die Geert van Boxtel heeft geschreven.

Lees meer over de arrangeursfunctie

Geert van Boxtel

Arrangeur Provincie Noord-Brabant