Trends & Ontwikkelingen 4 oktober 2019

Elke vrijdag het culturele nieuws uit Brabant en de rest van Nederland op een rijtje. Dit bericht elke vrijdag in je mailbox? Neem dan een gratis abonnement op de mailservice.

Cultuurbeleid

nederland

  • Nederlandse filmmakers bepleiten in een brief aan de overheid de structurele versterking van de positie van Nederlandse audiovisuele producties om een kwalitatief hoogstaand, divers en toegankelijk aanbod van films en series te waarborgen. De ondertekenaars bepleiten onder meer dat de eindexploitanten van films en series in financiële zin duurzaam onderdeel worden van de Nederlandse filmproducties, door een systeem van heffingen en investeringsverplichtingen. Filmproducenten.nl , Filmproducenten.nl
  • De overheid dient zijn beleid te ijken aan dat van andere landen en zijn instrumentarium aan te passen om een kwalitatief hoogstaand, pluriform en toegankelijk aanbod van culturele audiovisuele producties te waarborgen. Wanneer een level playing field met het buitenland ontbreekt door relatief beperkte stimuleringsmaatregelen, dreigt een uitstroom van investeringsmiddelen en talent naar andere landen. Cultureel econoom Paul Rutten, o.m. lector Creative Business aan Hogeschool Rotterdam, geeft in zijn essay, in opdracht van het Filmfonds, de urgentie en noodzaak aan om de positie van Nederlandse culturele audiovisuele producties structureel te versterken, mede uit opbrengsten uit heffingen, mogelijk gemaakt door de nieuwe Europese Richtlijn voor Audiovisuele Mediadiensten. Ook raadt hij aan dat de overheid waarborgt dat Nederlandse producties een substantieel deel uit maken van het aanbod op video-on-demand platformen. Filmfonds
  • Nederlands cultureel erfgoed wordt onvoldoende beschermd, concludeert de commissie Pechtold. De Adviescommissie bescherming cultuurgoederen, ingesteld door de Raad voor Cultuur, onderzocht in hoeverre de huidige wetgeving voldoet en of de aanwijzingscriteria voor de lijst met beschermd erfgoed nog adequaat zijn. De commissie vindt dat de wettelijke bescherming van cultuurgoederen op dit moment alleen goed geregeld is op papier. In de praktijk is de bescherming onvoldoende en ook is er sprake van te weinig transparantie. Het advies is aangevraagd na ophef rond de verkoop van een tekening van Peter Paul Rubens door de recent overleden prinses Christina. Museumvereniging schaart zich pal achter deze conclusies. De vereniging bepleitte in de Tweede Kamer al investeringen in capaciteit en competenties van conservatoren om beheer van de – particuliere – collecties bij musea op voldoende niveau te kunnen borgen. Raad voor Cultuur , NRC , NOS , Museumvereniging
  • De Algemene Rekenkamer onderzocht de bemensing bij de zeventien vaste adviesraden van de regering, zoals de Raad voor Cultuur, de Adviesraad voor Wetenschap, Technologie en Innovatie en de Gezondheidsraad. Conclusie : niet alleen de top van het bedrijfsleven heeft moeite met meer diversiteit. Ook de zeventien adviescolleges zijn, tegen de wettelijke bepaling van evenredigheid in, nog steeds mannelijke witte bolwerken. Het aandeel vrouwen stagneert en het aandeel minderheden is zelfs gedaald. De Volkskrant
  • Toenemende acceptatie van homoseksualiteit, euthanasie, echtscheiding, abortus en zelfdoding, zeer lage acceptatie van zwartrijden, belastingontduiking, steekpenningen en uitkerings-fraude, geen polarisatie in de tolerantie van handelingen in de privésfeer, jongeren, hogeropgeleiden en niet-kerkgangers daarbij het meest tolerant. Dit zijn de belangrijkste uitkomsten van het derde kwartaal van 2019 over het Continu Onderzoek Burgerperspectieven (COB). Het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) besteedt hierin aandacht aan de stemming in Nederland en opvattingen over politieke en maatschappelijke kwesties. Dit kwartaal is er extra aandacht voor morele kwesties. SCP
  • De gemeente Rotterdam heeft RRKC gevraagd uiterlijk 1 juni 2020 advies uit te brengen over de aanvragen van culturele organisaties voor het Cultuurplan 2021-2024 en over de aanvragen van de instellingen die tot de Rotterdamse Culturele Basis gaan behoren. Speerpunten van de Cultuurplanperiode 2021-2024 worden Inclusiviteit, Innovatie en Interconnectiviteit en de Governance Code Cultuur, Code Culturele Diversiteit en Fair Practice Code. RRKC
  • De gemeente Rotterdam heeft geld gevonden voor de organisatie van het Eurovisie Songfestival volgend jaar. Er wordt 11,5 miljoen uit de begroting van dit jaar gehaald van projecten die wel gepland stonden maar nog niet uitgevoerd worden. Daarmee wil de gemeente voorkomen dat er bezuinigd wordt op armoedebestrijding of veiligheid. NOS
  • Theodor Holman maakt zich in een column boos over de inclusiviteits opvattingen in een rapport van de Amsterdamse Raad voor de Kunst. Hij is verontwaardigd uit over het feit dat de overheid middels kunstsubsidie een moraal tracht op te leggen. ‘Het gaat de overheid er dus niet om het volk te informeren over wat er allemaal gebeurt in de kunsten in Nederland, maar uitsluitend over kunst die past binnen de eigen, zeer beperkte visie. Die visie wordt bepaald door een paternalistische kijk op minderheden, waarbij de leugen wordt verspreid dat kunst voor deze groepen niet toegankelijk zou zijn’. Nelle Boer reageert op Theodor Holman. Het Parool , Het Parool
  • Middels een open videobrief aan de gemeente Amsterdam hoopt festivalorganisatie Vunzige Deuntjes een dialoog te starten over het huidige festivalbeleid. ‘Het wordt steeds lastiger voor festivals om een vergunning te krijgen in Amsterdam.’ Het Parool, 3voor12.vpro
  • 24 kunstwerken die de gemeente Amsterdam in bruikleen had gegeven aan het Slotervaartziekenhuis, zijn spoorloos verdwenen. Na het faillissement van MC Slotervaart, zoals het ziekenhuis sinds 2014 heette, heeft de gemeente de curator meteen gewaarschuwd dat de kunstcollectie niet tot de failliete boedel mag worden gerekend. Ook is de curator verzocht tot teruggave van de veertien werken van de gemeente die nog in het gebouw zijn. Het Parool
  • De gemeenteraad van Amersfoort stemt unaniem in met een voorstel om een aantal culturele instellingen extra te steunen. Het gaat om een incidentele bijdrage van twee miljoen en vervolgens jaarlijks nog eens een miljoen, bovenop de bestaande subsidie. De bijdrage moet wel worden verdeeld onder de ‘zeven basisinstellingen’ van de stad. De Stad Amersfoort
  • Vanaf 2020 kunnen amateurkunstverenigingen in Nijmegen een meerjarige subsidie aanvragen. Voorheen kon dit slechts voor één jaar. Wel wordt er voortaan ook een toegestane hoogte van het eigen vermogen toegepast, waardoor vermogende verenigingen geen aanspraak meer kunnen maken op een subsidie. rn7.nl
  • Het cultuurluik van het nieuwe Vlaamse regeerakkoord besteedt veel aandacht aan infrastructuur, en met name aan een aantal grote werven. Projectsteun voor opkomende kunstenaars en organisaties zal “selectiever” worden, maar ook beter voor diegene die de norm haalt. Verankerde kunsthuizen krijgen een “grotere financiële zekerheid”. Bart Caron (Groen) heeft geen goed oog in de voorstellen van de nieuwe Vlaamse regering. Het Laatste Nieuws , Knack
  • Google is niet van plan Europese media te gaan betalen voor het tonen van hun artikelen in de zoekmachine. In plaats daarvan wordt de manier waarop stukken in de zoekresultaten getoond worden aangepast. Dat zegt Google in een eerste reactie op een nieuwe Europese copyrightwet, die volgende maand al wordt ingevoerd in Frankrijk. RTL Nieuws

 

noord-brabant

  • Voor het uitvoeren van pilots voor de aanpak ‘De schijf van 5 basisvaardigheden’, krijgt Cubiss Brabant een subsidie van de provincie Noord-Brabant van € 150.000. Met dit geld worden projecten gestart voor het verbeteren van financiële, digitale, sociale, juridische en gezondheidsvaardigheden. De subsidie is een gevolg van een amendement dat door GroenLinks bij de begrotingsbehandeling voor 2019 is ingediend. Cubiss ontwikkelt een aanpak om laaggeletterden en andere kwetsbare doelgroepen via bibliotheken en andere samenwerkingspartners te bereiken en daarmee achterstanden tegen te gaan. Het project moet verder uitgerold worden binnen gemeenten en lokale en regionale netwerken. Brabant.nl
  • Cultuurfonds Noord-Brabant erkent en waardeert de inzet voor cultuur en natuur van Charlotte Landsheer, Willfred van der Kloet en Aat Rietveld met de Brabant Bokalen 2019. Brabant.nl
  • De Stichting Sint Aegten heeft plannen gemaakt voor de toekomst van het Kruisherenklooster Sint Agatha. De provincie Noord-Brabant verleent hiervoor een subsidie van € 535.000. Brabant.nl
  • De provincie Noord-Brabant stelt € 80.000 subsidie beschikbaar voor het uitwerken van plannen voor het UNESCO Mens en Biosfeergebied Maasheggen, onderdeel van de Noordelijke Maasvallei. Het gebied kreeg deze status in 2018, als enige in Nederland. Het geld is onder meer bedoeld om concrete projecten te gaan uitwerken. Het doel is om de Maasheggen tot een katalysator te maken voor zowel ruimtelijke als economische ontwikkeling van de Noordelijke Maasvallei. De cultuurhistorische en ecologische waarden en de mogelijkheden op het gebied van recreatie in het gebied spelen daarbij een grote rol. Brabant.nl

 

grote brabantse gemeenten

  • Breda krijgt op initiatief van Avans Hogeschool een Urban Living Lab, waarin studenten, docenten en onderzoekers samen met de gemeente Breda, ondernemers en bewoners onderzoek doen naar de toekomst en ontwikkeling van de stad. Op verschillende plaatsen in de stad gaan zij aan de slag. Avans
  • Onder druk van gemeentelijke bezuinigingen moest de bibliotheek Eindhoven een aantal jaren geleden alle wijkfilialen sluiten. Daarvoor in de plaats kwamen steunpunten op basisscholen in de Eindhovense wijken. ,,Die voorzien in een grote behoefte. Met Expeditie E in Woensel proberen we nu op zoek te gaan naar wat uiteindelijk de bibliotheek van de toekomst moet worden.” Als gevolg van de opening van Expeditie E moet er flink worden bezuinigd, bevestigt directeur Albert Kivits. Het gaat om een bedrag van 170.000 euro. Ook andere culturele instellingen in Eindhoven kampen met een problematische financiële situatie. Eindhovens Dagblad
  • Het viaduct Elburglaan-Tilburgseweg, ofwel de Vissenhoek, werd officieel heropend. De pilaren van het viaduct zijn voorzien van muurschilderingen van Robin Nas, beter bekend als Zenk One. Het gepimpte viaduct is het eerste in een reeks van dertien viaducten die deel uitmaken van het nieuwe kunstproject ‘Overbruggen’ dat de komende jaren plaatsvindt in Eindhoven Noord-West. Kunstenaar Pim Bens, die met Vincent Huibers, het project voor de gemeente Eindhoven coördineert, zegt hierover: ,,Met dit project wil de gemeente samenwerkingen tussen de creatieve industrie en high-tech productiebedrijven uit de regio stimuleren en daarmee de high-tech industrie beter bij de stad betrekken. Eindhovens Dagblad
  • De Joodse familie die een schilderij van Wassily Kandinsky uit het Van Abbemuseum opeist omdat het waarschijnlijk gaat om roofkunst is boos dat de gemeente Eindhoven een nette oplossing dwarsboomt. Door het optreden van de gemeente zijn de familie en het museum uit elkaar gedreven en in een conflict beland terwijl juist dat nooit de bedoeling was. Eindhovens Dagblad
  • Hoeveel subsidie Helmondse evenementen in 2020 krijgen, wordt pas over een paar maanden bekend. Maar nu al is duidelijk dat verduurzaming extra punten oplevert, en daarmee meer geld. Eindhovens Dagblad, inlog vereist
  • Voor het nieuwe Theater aan de Parade in ‘s-Hertogenbosch wordt wel degelijk een nieuw bestemmingsplan gemaakt. Dat betekent dat de gemeenteraad hier uiteindelijk over moet oordelen en bezwaarmakers met juridische procedures voor uitstel van de plannen kan zorgen. Tot nu toe sprak verantwoordelijk wethouder Huib van Olden alleen maar over een wijziging van het bestaande bestemmingsplan. Dat werd op 1 oktober duidelijk bij een informatieve bijeenkomst voor de Bossche politiek. De gemeente houdt nog steeds een strakke planning aan: het theater gaat na het weekeinde van 20 augustus volgend jaar dicht, waarna de sloop begint. De bouw is gepland van februari 2021 tot februari 2023, het nieuwe theater moet in september 2023 weer open. De kosten blijven binnen de met de gemeenteraad afgesproken 60,3 miljoen euro. Brabants Dagblad
  • Verlaan & Bouwstra architecten uit Vianen gaat het ontwerp maken voor de restauratie van het rijksmonument De Kleine Winst aan de Bossche Markt. Volgens wethouder Mike van der Geld is dit ‘een belangrijke stap om het leven van Jheronimus Bosch in zijn voormalige woonhuis straks zichtbaar en tastbaar te maken’. De gemeente ’s-Hertogenbosch denkt er jaarlijks ongeveer 30.000 bezoekers te kunnen ontvangen. ’s-Hertogenbosch , Brabants Dagblad
  • De gemeente ’s-Hertogenbosch haalt de 4 miljoen euro voor een Sint-Jansmuseum definitief van tafel. De initiatiefnemers begrijpen niet dat het kerkbestuur deze kans laat lopen. ,,Als er nu een weloverwogen besluit ligt, kan ik dat nog snappen. Hier is niet over nagedacht’’, reageert mede-initiatiefnemer en oud-museumdirecteur Jan van Laarhoven. Brabants Dagblad
  • De verhuizing van Fontys Hogeschool voor de Journalistiek (FHJ) binnen Tilburg loopt vier maanden vertraging op. Voornaamste oorzaak is dat in het beoogde nieuwe pand, MindLabs in de Spoorzone, het kankerverwekkende Chroom-6 is aangetroffen. MindLabs in de Tilburgse Spoorzone betreft een investering die Fontys samen met de gemeente Tilburg en de provincie Noord-Brabant doet. De andere gebruikers – University Tilburg, DPG Media (voorheen Persgroep), ROC Tilburg en Uitgeverij Zwijsen – huren straks een deel ervan. Bron.Fontys

 

overige brabantse gemeenten

  • Het verslag van een gesprek tussen het gemeentebestuur van Asten en de leiding van museum Klok en Peel over mogelijke bezuinigingen had nooit openbaar gemaakt mogen worden. Het betreffende verslag is nog in conceptvorm en museumvoorzitter Harry van der Loo heeft daar nog niet op kunnen reageren, zegt wethouder Janine Spoor in een reactie. Eerder gaf de museumvoorzitter aan dat als de gemeentelijke bezuiniging van 24.00 euro op de jaarlijkse subsidie niet van tafel gaat, het voltallige bestuur van het museum opstapt. Eindhovens Dagblad , Eindhovens Dagblad , inlog vereist
  • Gertjan Huismans, directeur van Stichting Facilitair Bedrijf, stopt per 1 januari 2020 als directeur van de stichting. Naar eigen zeggen is zijn besluit in een stroomversnelling gekomen door de beslissing van de gemeente Bergen op Zoom om de subsidie drastisch te verminderen. “Het doel ‘het realiseren van een geschikte huisvesting voor en ondersteuning van alle organisaties op cultureel gebied’ is met de Blokstallen en het Eventum meer dan bereikt”, aldus Huismans. BN- De Stem , Internetbode
  • Het Patronaat, de voormalige noodkerk aan het Lourdesplein, beter bekend als wijkcentrum ’t Fort, wordt omgevormd tot creatieve broedplaats. Een plek waar designers, videografen, marketeers, evenementenorganisatoren en andere creatieve ondernemers straks onder één dak zitten. Begin volgend jaar start de verbouw van het Patronaat, zegt eigenaar Koen Oosterwaal. Hij kocht het pand onlangs van de gemeente Bergen op Zoom, die het voor 150.000 euro in de etalage van de Stadsmakelaar had staan. BN – De Stem
  • De gemeente Bergeijk stelt 100.000 euro subsidie beschikbaar voor de sloop van vrijkomende agrarische bedrijfsgebouwen. De gemeente wil zo verrommeling van het buitengebied tegengaan. Eindhovens Dagblad, inlog vereist
  • Zo’n twee jaar geleden kreeg de wijkvereniging bericht dat de Banakkers volgens gemeentelijk beleid ‘aan de beurt’ was voor een nieuw kunstwerk. Een oproep in een vakblad voor kunstenaars leverde 93 inzendingen op, waaruit de wijkbewoners in samenspraak met de kunstcommissie van de gemeente Etten-Leur het werk van Saske van der Eerden uit Haarlemmermeer kozen. Het kunstwerk Animo stelt een tros ballonnen voor die inderdaad zachtjes met de wind zal meebewegen. BN – De Stem
  • Nadat de Stichting Atelier van Oorschot de collectie van de werken van de Schijndelse kunstenaar Dorus van Oorschot in 2009 in bruikleen gaf aan de voormalige gemeente Schijndel, ging de stichting over tot schenking van de collectie aan gemeente Meierijstad. Eindhovens Dagblad, inlog vereist
  • Vier gebrandschilderde ramen van de bekende kunstenaar Hugo Brouwer die tijdens de renovatie van de gemeentevilla in Nuenen zijn verdwenen, krijgen mogelijk plek in Het Klooster. De gemeente Nuenen heeft de architect die de uitbreiding van Het Klooster ontwerpt, gevraagd om te kijken of er een goede plek is te vinden voor het glas-in-lood. Eindhovens Dagblad
  • De culturele verenigingen in Waalwijk kunnen verhuizen naar een nieuw tijdelijke onderkomen : een lege bedrijfshal aan de Sluisweg in Waalwijk. Tot vorige week leken de culturele verenigingen in Waalwijk tijdelijk onderdak te krijgen in één van de koepelhallen op het Isco-terrein in Waalwijk. Maar de gemeente heeft op het laatste moment een streep gezet door de verhuizing. De gemeente zoekt ondertussen naar een alternatieve locatie voor de verenigingen, tijdelijk of permanent. Brabants Dagblad , Brabants Dagblad

 

Cultureel Ondernemerschap

algemeen

  • Platform Makers organiseert op 10 oktober in Nieuwspoort een debat olv Frénk van der Linden over ‘De waarde van het auteursrecht’. Tijdens de bijeenkomst zullen twee korte voorlichtingsfilms en een publicatie over auteurs- en naburig recht gepresenteerd worden. Daarnaast is er een debat met zowel makers, producenten als politici onder leiding van journalist Frénk van der Linden. Onder meer de Kamerleden Peter Kwint (SP), Niels van den Berge (GroenLinks) zullen daarbij aanwezig zijn. Platform Makers
  • ‘Zzp’ers mogen collectieve afspraken maken over minimumtarieven’, kopte de Volkskrant. ‘Onder bepaalde omstandigheden’, dan welteverstaan, zo bleek uit de toezegging van de Autoriteit Consument en Markt (ACM). Een winstwaarschuwing dus voor al te positieve verwachtingen, blogt Caspar de Kiefte. Kunstenbond
  • Gerben Willers is artistiek directeur van kunstcentrum Roodkapje in Rotterdam. Hij las over inclusiviteit en diversiteit in de culturele sector, maar vond de hervormingsplannen nog niet ver genoeg gaan. Hij is het er niet mee eens dat het probleem van diversiteit in de culturele sector enkel cultureel-etnisch geduid wordt. ‘De belangrijkste vraag lijkt mij hoe we de gehele culturele sector met elkaar ‘inclusief’ kunnen maken. Er is een kwalitatieve herstructurering nodig van het gehele culturele veld. Hoe kunnen we verschillende soorten mensen betrekken en ze allemaal eerlijk en gelijk behandelen? Deze herstructurering moet zo ver reiken dat zowel het facilitaire gedeelte als het werk van de hoogste bestuursorganen er mee te maken krijgen.’ Hard//hoofd
  • Inclusief leiderschap in de culturele en creatieve sector: vier bijeenkomsten, georganiseerd door Academie voor Cultuurmanagement en de Code Diversiteit & Inclusie. LKCA

 

architectuur en vormgeving

  • Architectuur Lokaal lanceerde de website TheFulcrum.eu: het eerste internationale portal voor architectuuropdrachten in alle Europese landen. TheFulcrum.eu beoogt de aanbestedings- en prijsvraagcultuur in Europa inzichtelijker en toegankelijker te maken en daarmee bij te dragen aan de ontwikkeling van een gezonde bouwcultuur in Europa. Hiermee geeft Architectuur Lokaal samen met alle partners tevens invulling aan de Verklaring van Davos 2018 waarmee de Europese Ministers van Cultuur opriepen tot de ontwikkeling van een hoogwaardige ‘Baukultur’ in Europa. Architectuur Lokaal
  • Circulariteit is steeds vaker een criterium bij architectenselecties. Opdrachtgevers als Schiphol Real Estate, Dura Vermeer en De Alliantie roepen architecten op te blijven inspireren en adviseren over nieuwe circulaire mogelijkheden. “De betrokkenheid van de architect beperkt zich niet alleen tot de architectuur en kwaliteit van een gebouw, maar ook de impact van dat gebouw op haar omgeving en de wereld waar we in leven.” Dat blijkt uit het BNA-leernetwerk ‘Samen Circulair Ontwerpen & Bouwen’. BNA
  • Architectenbureaus ondervinden de gevolgen van de uitspraak van de Raad van State over de stikstofaanpak. ‘Het advies ‘Niet alles kan’ van de commissie Remkes hierover biedt architecten en bouwers nog geen korte termijnoplossing. Het rapport is helder, maar geeft gemeenten en provincies nog te weinig praktische handvatten bij vergunningstrajecten.’ aldus BNA directeur Fred Schoorl. BNA
  • Architectenbureaus zien – naast hun eigen verantwoordelijkheid – een belangrijke rol weggelegd voor de overheid bij het bevorderen van circulair ontwerpen en bouwen. Dit kan het best door het gebruik van circulair materiaal te stimuleren, zelf het goede voorbeeld te geven met circulair aanbesteden, het gebruik van een materialenbank te stimuleren, het aanpassen van wet- en regelgeving en het beprijzen van CO2-uitstoot. Zo blijkt uit het BNA Verdiepingsonderzoek 2019. BNA
  • Fashionclash laat op 17 oktober modeontwerpers aan het woord tijdens New Fashion Narratives. Samen met Bureau Europa organiseert Fashionclash het evenement, waarbij ontwerpers spreken over de combinatie van creatief talent en ondernemerschap. Sprekers zijn ontwerpers die ervaring hebben met het combineren van hun artistieke activiteiten en ondernemerschap in de mode-industrie. Ze zullen onder andere vertellen over duurzame businessmodellen in de branche. Deelnemende ontwerpers zijn o.m. Amber Jae Slooten van The Fabricant, Lidewij Vera Arí van Twillert en Cédric Vanhoeck van Resortecs. Fashionclash

 

beeldende kunst

  • Advies aan de jonge kunstenaar van Wiesje Peels. Witte Rook
  • ”Tussen deze twee zaken – educatie en bevestiging – voeren musea hun ingewikkelde balanceer-act op.” Gesprek met Pieter ter Keurs, op 1 september begonnen als hoogleraar musea, collecties en samenleving bij de Universiteit Leiden. NRC, inlog vereist
  • Een uitverkocht Museumcongres is op dit moment ( 3 oktober) in volle gang. Samen met sprekers uit de sector en daarbuiten worden de aanwezigen geïnformeerd en geïnspireerd rond het thema Mensen en Musea. Met als hoofdvraag: hoe zorgen we dat musea zijn uitgerust voor een blijvende binding met alle inwoners van Nederland? Museumvereniging
  • De Museumvereniging heeft de cijfers van het museumbezoek van afgelopen jaar geanalyseerd en constateert dat er een enorme groei aan museumbezoek is van bijna veertig procent sinds 2013. Ruim tien miljoen bezoeken is gedaan door buitenlandse toeristen. Zij zijn vooral de oorzaak van de stijging. Domeniek Ruyters vroeg zich af, op 27 september, de dag dat er overal in de wereld klimaatdemonstraties plaatsvonden, of de cultuursector via het hedendaagse stedelijke toerisme niet een bovengemiddeld zware vervuiler is geworden. Metropolis M
  • Gemeentemuseum Den Haag heet vanaf 1 oktober Kunstmuseum Den Haag. De naamswijziging is een lang gekoesterde wens, zegt directeur Benno Tempel. NRC, inlog vereist

 

film en av

  • Twee Nederlandse filmmakers lanceerden op 1 oktober op het Nederlands Film Festival hun eigen Hollandse Dogma 19. Geïnspireerd door het Filmmakerssymposium begin dit jaar in Eye, stelden regisseur Dennis Alink (1989) en cameraman Thomas van der Gronde (1990) in navolging van het Deense Dogma-manifest zes regels op waarmee ze het heft in eigen hand willen nemen. Een verslag. Cultureel Persbureau
  • Op 1 oktober vond in de Stadsschouwburg in Utrecht voor de 22e keer de Dag van het Scenario plaats. ‘Het proces’ was dit keer het centrale thema en alle facetten van het schrijfproces kwamen aan bod; van het idee waar alles mee begint, het begeleiden van schrijvers, het neerzetten van karakters en het samenwerken met anderen tot het herschrijven. Een verslag. Auteursbond
  • Heeft de uitspraak van de Raad van State dat de belangen van de werknemers van het Metropole orkest moeten meegewogen bij een subsidiebesluit, gevolgen voor bijvoorbeeld de filmsubsidies, vraagt Filmzaken zich af. Afgelopen juni was er uitspraak van de Raad van State : minister van Engelshoven (OCW) moet opnieuw kijken naar de bezwaren van de Kunstenbond/Ntb tegen de lagere subsidietoekenning van het Metropole Orkest. Het bezwaar van de Kunstenbond vond eerder geen gehoor bij de minister. Die verklaarde de Kunstenbond in haar bezwaren niet-ontvankelijk, omdat er geen direct verband zou bestaan tussen het subsidiebesluit en de werkgelegenheid bij het Metropole Orkest. Filmzaken , Kunstenbond
  • Nieuw onderzoek naar de onafhankelijke Amerikaanse films uit 2017 biedt bemoedigend nieuws voor aankomende filmmakers: Drie van de vijf onafhankelijke films die dat jaar zijn gemaakt, kregen een soort theateruitgave. Het niet zo goede nieuws? Slechts weinigen verdienden veel geld aan de kassa. Indiewire
  • Jos Stelling, filmmaker en eigenaar van filmtheaters Springhaver en Louis Hartlooper Complex in Utrecht, reageert op het opinieartikel van Géke Roelink, waarin de directeur van Filmhuis Den Haag stelde dat de fundamenten van het zogenoemde vrije circuit, het netwerk van filmhuizen, onder druk staan. Filmkrant
  • Na ruim drie jaar is het besluit gevallen de website CineJobs, de landelijke online database voor vacatures in de bioscoopbranche, uit de lucht te halen gezien de investering in geld en tijd die het kost vacatures op te sporen en online te zetten. Holland Film Nieuws
  • De overeenkomst tussen de NPO en Netflix om samen nieuwe series te gaan maken, staat op losse schroeven. De reden om samenwerking uit te stellen heeft te maken met onenigheid over de uitzendrechten. Entertainment Business
  • Een aantal weken geleden verraste Disney vriend en vijand door de streamingdienst Disney+ als eerste gratis beschikbaar te stellen in Nederland. Tot 12 november heeft men toegang tot de gehele catalogus van Disney. Veel content ontbreekt echter nog, waaronder films van 20th Century Fox en nieuwe, zelfgeproduceerde films en series zoals The Mandalorian. Het is nog te vroeg om goed in te schatten wat voor impact Disney+ gaat hebben op andere streamingdiensten, maar volgens nieuw onderzoek van het Algemeen Dagblad (AD) zal dit voorlopig gering zijn. Algemeen Dagblad

 

letteren

  • De Vlaamse Groep Algemene Uitgevers (GAU) en de Vlaamse Auteursvereniging (VAV) hebben een nieuw modelcontract tussen uitgevers en auteurs voorgesteld. Het contract biedt beide partijen een instrument met algemene principes en afspraken om onderhandelingen te faciliteren. inct
  • De boekenverkoopsite Boek-Plus wordt hernieuwd en gaat hiermee de concurrentie aan met Bookaroo en Bol.com. Roeland Dobbelaer, uitgever van Boek-Plus zegt over de vernieuwing het volgende: ‘We gaan van Boek-plus een online shop maken die de opbrengsten eerlijker binnen het boekenvak wil verdelen. Dit is goed voor uitgevers, schrijvers en vertalers.’ tzum

 

muziek

  • De actiegroep Fossil Free Culture NL, heeft op 1 oktober, tijdens een concert in het Concertgebouw in Amsterdam, duizenden muziekvellen vanaf het balkon naar beneden laten vallen. De actiegroep protesteert daarmee tegen de samenwerking van het Concertgebouw en Shell. Het Concertgebouw ontvangt sponsorgeld van de Nederlands-Britse multinational. In een interview zegt een actievoerder: “We vinden het niet kunnen dat zij als publieke instelling sponsorgeld krijgen van Shell. Het Concertgebouw speelt een belangrijke rol in de wereld die wij gezamenlijk willen creëren, vrij van fossiele brandstoffen.” AT5 , Het Parool
  • Op 27 september 2019 heeft de Hoge Raad uitspraak gedaan in de zaak die Clean Air Nederland (CAN) over rookruimten heeft aangespannen tegen de Staat. De Hoge Raad heeft bepaald dat de Nederlandse regelgeving die rookruimten in de horeca toestaat, in strijd is met het WHO-kaderverdrag. Dat betekent dat rookruimten in de horeca, ook bij VNPF-leden, per direct niet meer zijn toegestaan. De wettelijke uitzondering voor rookruimten in de horeca is volgens de Hoge Raad ‘onverbindend’. VNPF
  • De eerste versie van het Nederlands Handboek Evenementen Veiligheid (NHEV) is op 2 oktober gelanceerd tijdens het Congres Podia|Festivals|Evenementen in TivoliVredenburg in Utrecht. Entertainment Business
  • Het Friese festival Welcome to The Village is één van de vijf winnaars van de Europese festivalprijs EFFE. De prijs wordt via een internationale vakjury tweejaarlijks uitgereikt door de European Festival Association aan vijf Europese festivals. Voor de editie van 2019 werd de keuze gemaakt uit ruim zevenhonderd Europese festivals. Welcome to The Village won de prijs vanwege het artistiek excellente programma en de sterke impact die het festival op lokale en regionale cultuur-samenwerkingen heeft. Het festival wordt geroemd om de onconventionele manier waarop men naar de maatschappij kijkt, over 5 of 50 jaar, op en buiten de festivalweide. Welcome to the Village

theater en dans

  • ‘Het theater is er (nog) niet voor iedereen. Er zijn twee miljoen Nederlanders met een beperking, inclusiviteit en diversiteit gaan ook over hoe je daarmee omgaat als theater. Het is niet genoeg om te roepen dat iedereen welkom is, je moet ook de voorwaarden daarvoor scheppen.’ Aldus programmamedewerker bij Het Nationale Theater Saartje Oldenburg. De Volkskrant
  • Brabant Cultureel zet dit najaar in een serie de schijnwerper op kleine en middelgrote theaters in Noord-Brabant. Ze staan wat in de schaduw van de theaters in de grote steden, maar zijn in hun eigen gemeente of regio het hart van het (sociaal-) culture leven. Dit keer Theater De Leest in Waalwijk. Een gesprek met directeur Sander Knopper. Brabant Cultureel
  • De RvC van het Theater aan de Parde in ’s-Hertogenbosch is per 1 oktober uitgebreid met drie nieuwe mensen: Rob Almering (bestuursadviseur en voorzitter van hockeyclub Den Bosch), Fons Jurgens (algemeen directeur van de Efteling) en Carin van Berkel (commercieel directeur van attractiepark Toverland in Sevenum). Brabants Dagblad
  • “Maartje van der Schoot en Bart van Engeland geven een nieuwe ‘boost’ aan de verdere ontwikkeling van ’t Spectrum.” Met deze woorden kondigt het bestuur van de BV Accommodatiebeheer Schijndel het nieuwe management aan van het cultureel centrum ’t Spectrum in Schijndel. Maartje van der Schoot is de nieuwe algemeen manager. Bart van Engeland wordt hoofd horeca en huisvesting. Ook het programma wordt vernieuwd. Brabants Dagblad
  • Royal Shakespeare Company stopt sponsorcontract met BP na protesten van klimaatactivisten. Frieze , Frieze

 

Cultuurmarketing

  • Met de campagne ‘Het past op voordekunst’ won crowdfundingplatform voordekunst afgelopen juni een Cultuurmarketing Award binnen de categorie Campagne. Het doel van de campagne: het imago van het platform verbeteren en zo laten zien dat voordekunst makers uit de hele creatieve sector bedient. Jelle Agema, marketeer bij voordekunst, vertelt over de opzet en doelstellingen van deze crossmediale campagne. Cultuurmarketing

 

Financiering

rijksfondsen

  • Het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie en Mondriaan Fonds hebben een open oproep ontwikkeld voor ontwerpers en beeldend kunstenaars om een samenwerking aan te gaan met één of meerdere ambachtslieden en zo eigentijds gebruik van ambachten te stimuleren. Dien een projectplan in voor verkenningen, nieuwe gebruiken en/of toepassingen van traditionele en hedendaagse ambachten. De voorkeur gaat uit naar projecten waarin duurzaamheid of circulariteit een rol speelt. Beeldend kunstenaars kunnen een voorstel indienen bij het Mondriaan Fonds, ontwerpers bij het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie. Deadline 13 november 2019. Stimuleringsfonds Creatieve Industrie , Mondriaan Fonds
  • Van 19 tot en met 27 oktober 2019 vindt de Dutch Design Week in Eindhoven plaats. Het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie is deze editie wederom op meerdere locaties aanwezig. Daarnaast worden op verschillende locaties projecten gepresenteerd die zijn ondersteund vanuit de regelingen van het Stimuleringsfonds. Het fonds geeft een overzicht met tips van onder andere tentoonstellingen, (interactieve) presentaties en (netwerk)bijeenkomsten. Stimuleringsfonds Creatieve Industrie
  • Directeur Syb Groeneveld van het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie schreef voor Boekman een artikel waarin hij een oplossingsrichting schetst om de zeer verschillende instellingen onderling te vergelijken op basis van functies in de infrastructuur. Aanleiding hiervoor is de ambitie van de minister om de culturele basisinfrastructuur uit te breiden en te vernieuwen met vijftien ontwerp- en ontwikkelinstellingen die interdisciplinair werken. Mooi nieuws voor de creatieve industrie, maar hoe kunnen de instellingen die het fonds momenteel bedient, aan de doelen van dit nieuwe cultuurstelsel bijdragen? Stimuleringsfonds Creatieve Industrie
  • Staatssecretaris Paul Blokhuis (VWS) stelt op 1 oktober een subsidieregeling open van 15 miljoen euro voor projecten rond de herdenking van de Tweede Wereldoorlog. Het geld is bedoeld voor projecten die de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog levend houden. Het Mondriaan Fonds verdeelt het bedrag via zes Open Oproepen. Organisaties, onderzoekers en grassroots kunnen voorstellen indienen voor een bijdrage. Mondriaan Fonds
  • Directeur Eelco van der Lingen van het Mondriaan Fonds over de pilot voor internationaal netwerken op de Istanbul Biënnale. Een pilot waarbij kunstenaars reis- en verblijfkosten kunnen declareren en via het Fonds accreditatie voor internationale events kunnen krijgen. Mondriaan Fonds
  • Miriam Windhausen onderzoekt de nalatenschap van kunstenaars in Nederland. Wat is de betekenis ervan voor ons cultureel erfgoed? Hoe kunnen we er beter mee omgaan en de erfenis toegankelijk maken voor kunsthistorici en publiek? Het onderzoek dat Windhausen naar kunstenaarsnalatenschappen verricht wordt door het Mondriaan Fonds ondersteund met een Projectinvestering Bemiddelaar. Haar onderzoek had een tweeledige aanleiding: een van professionele en een van persoonlijke aard. Mondriaan Fonds
  • Op het Nederlands Film Festival in Utrecht zijn de Filmfonds Wildcards 2019 uitgereikt. De winnaars van de Filmfonds Wildcard ontvangen € 50.000 om een nieuwe documentaire, fictie- of animatiefilm te maken. Filmfonds
  • In de nieuwe Talent Flyer Talent Telt! Van het Filmfonds alle informatie voor beginnende regisseurs, schrijvers, kunstenaars of producenten over de mogelijkheden die het fonds biedt. Filmfonds
  • De Letterenfonds Vertaalprijs 2019 gaat naar Aai Prins, literair vertaalster Russisch-Nederlands. Hiermee wordt niet alleen de hoge kwaliteit van haar vertaaloeuvre maar ook haar inzet als cultureel ambassadeur bekroond. Aan de oeuvreprijs is een bedrag van 15.000 euro verbonden, de uitreiking volgt op 13 december a.s. Letterenfonds

 

overige fondsen

  • Vorige week, van 23 t/m 29 september, was de laatste mogelijkheid in 2019 om aanvragen voor subsidie impulsgelden in te dienen. Dat heeft geresulteerd in maar liefst 40 subsidieaanvragen. Sinds de introductie van de indientermijnen in 2018 werden er niet eerder zoveel aanvragen ingediend tijdens één indientermijn. In totaal zijn er dit jaar 100 aanvragen ingediend. Er is deze ronde in totaal voor €1.970.000,- aan subsidie aangevraagd. Het beschikbare budget is €674.000,-. De subsidie impulsgelden zijn één van de financieringsinstrumenten binnen het impulsgelden-programma. De impulsgelden zijn beschikbaar gesteld door Provinciale Staten van Noord-Brabant en zijn bestemd voor duurzame ontwikkeling van het Brabantse cultuursysteem. Kunstloc Brabant
  • Werkt u aan een innovatief stedelijk project, op het gebied van luchtkwaliteit, cultuur en cultureel erfgoed, circulaire economie of demografische veranderingen? Misschien komt uw project in aanmerking voor het subsidieprogramma Urban Innovative Actions. U kunt tot 12 december 2019 subsidie aanvragen. Het UIA is een initiatief van de Europese Unie voor het ondersteunen van stedelijke gebieden, gericht op het vinden en uitproberen van nieuwe oplossingen voor vraagstukken rondom duurzame stedelijke ontwikkeling. Er wordt in totaal 50 miljoen euro beschikbaar gesteld als onderdeel van het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling. vng
  • Eigenaren van moeilijk her te bestemmen monumenten en gebouwen met een cultuurhistorische waarde kunnen vanaf 1 oktober digitaal een aanvraag indienen voor de herbestemmingssubsidie. De subsidieregeling bevordert duurzaam gebruik van onder andere kerken, industriegebouwen, scholen en kloosters. Cultureel Erfgoed
  • Nog eens 33 gemeenten ontvangen een bijdrage van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed voor het opstellen van een kerkenvisie. De bijdragen werden onlangs tijdens Prinsjesdag bekend gemaakt in de ‘septembercirculaire Gemeentefonds’. Cultureel Erfgoed

 

prijzen, crowdfunding, sponsoring

  • Beeldend kunstenaar Ide André krijgt op 12 oktober 2019 de Sieger White Award 2018 uitgereikt. Dit stipendium van het Prins Bernhard Cultuurfonds is bestemd voor getalenteerde kunstenaars tot 35 jaar uit Oost-Nederland. De Sieger White Award bestaat uit een bedrag van € 25.000 en is bedoeld voor een publicatie. Cultuurfonds
  • Tessel Jonkers is de winnaar van de FPN Award 2019. De FPN Award is bedoeld voor in het voorafgaande schooljaar afstuderende studenten die ambitie hebben zich (verder) te ontwikkelen als producent. De prijs omvat een bedrag van € 5.000,-. Hiermee wil Filmproducenten Nederland (FPN) jong producententalent stimuleren. De FPN Award is dit jaar een nieuwe richting ingeslagen. Met name de persoon zelf en zijn of haar persoonlijke toeliching (motivatie, passie en toekomstperspectief) wegen zwaarder bij het selecteren van een winnaar dan de producties waaraan men gewerkt heeft. Filmproducenten.nl
  • Onder de noemer Prijs de Poëzie worden in maart 2020 meerdere poëzieprijzen uitgereikt, te weten: De Grote Poëzieprijs – in 2019 de opvolger van de VSB Poëzieprijs – en de prijzen van De Gedichtenwedstrijd, voorheen de Turing Gedichtenwedstrijd. Met de prijs voor de beste bundel en de prijs voor het beste ingezonden gedicht van het jaar geeft Prijs de Poëzie 2020 een actueel beeld van geschreven poëzie in het Nederlands taalgebied. Prijs de Poëzie
  • Stefan Hertmans wint de Constantijn Huygensprijs. Die prijs bekroont een auteur voor zijn hele oeuvre. De prijs is een initiatief van de Jan Campert-Stichting in Den Haag. De laureaat krijgt 12.000 euro. VRT
  • Ester Naomi Perquin is de laureaat van de Prijs van de KANTL voor Poëzie 2019. Uit de poëzie die verscheen in de periode tussen 2016 en 2019 verkoos de jury haar bundel Meervoudig afwezig. Linde De Potter wint met haar proefschrift (over populaire elementen in het werk van Hugo Claus) de KANTL-prijs voor Literatuurstudie. De prijzen van de KANTL hebben een waarde van 5.000 euro. KANTL
  • De Maatschappij der Nederlandse Letterkunde, gevestigd in Leiden, kent eens in de drie jaar de Henriette Roland Holstprijs toe. De Maatschappij heeft ten behoeve van de uitreiking van de prijs in 2020 een commissie van voordracht ingesteld. Deze commissie roept op om in de Nederlandse taal geschreven werk van proza, poëzie of toneel in te sturen dat in de periode van 2014 t/m 2019 is verschenen. Het in te sturen werk munt zowel uit door sociale bewogenheid als door literair niveau. Het prijzengeld bedraagt € 3.000. Maatschappij der Nederlandse Letterkunde
  • Het Kersjes Fonds kent dit jaar een bijzondere prijs toe aan het New European Ensemble. Met deze prijs (€ 30.000) drukt Het Kersjes Fonds zijn waardering uit voor het doorzettingsvermogen waarmee het ensemble al tien jaar lang -ondanks de bezuinigingen in de kunsten- zijn missie steeds op hoog niveau weet te verwezenlijken. Die missie luidt: het 20e-eeuwse en hedendaagse repertoire op een aangrijpende en laagdrempelige manier presenteren voor een breed publiek. Koordirigent Lodewijk van der Ree krijgt een directiebeurs van € 15.000. De vioolbeurs van € 15.000 gaat naar Hawijch Elders. Het Behn Quartet ontvangt een strijkkwartetstipendium van eveneens € 15.000. Kersjes Fonds
  • De inschrijving voor de felbegeerde Annie M.G. Schmidtprijs is geopend. De prijs wordt jaarlijks toegekend aan een tekstschrijver, componist en uitvoerend artiest voor het beste Nederlandstalige kleinkunstlied van het afgelopen seizoen. Deadline 16 december. Buma Cultuur
  • Per 1 oktober gaat Prins Bernhard Cultuurfonds Noord-Brabant weer matchfunden. In 2018 steunde zij bijvoorbeeld al 24 campagnes op voordekunst. voordekunst
  • Het Britse platenlabel Decca heeft een beurs gelanceerd om muziekeducatie in het Verenigd Koninkrijk te ondersteunen. De Decca Bursary, zoals de beurs gaat heten, wil daarmee een nieuwe generatie klassieke musici en componisten inspireren en aanmoedigen. Kinderen kunnen een subsidie van maximaal 2500 euro aanvragen, die ze kunnen gebruiken voor muzieklessen en instrumenten. Podium Radio 4

 

Kunstbeoefening

  • De Verenigingsmonitor Koren 2018 is een nadere specificatie van de Verenigingsmonitor die het LCKA eerder uitbracht. Koornetwerk Nederland had daarom gevraagd. Uit de monitor blijkt dat 1 op de 10 Nederlanders samen met anderen zingt in een vocaal ensemble of in een koor. Daarmee is zingen de meest bedreven kunstvorm onder culturele verenigingen (42%). Balknet
  • Koren zijn er in alle soorten en maten. Barbershop singing is een vierstemmige uit Amerika overgewaaide discipline, met vaak een vijfde (vibrerende) stem als ‘bonus’ in de vorm van ringing chords. Afgelopen weekeinde stond in ’s-Hertogenbosch de elfde editie van het tweejaarlijkse (inter)nationale Barbershop Ontmoetingsfestival op de agenda. Ook minister van Engelshoven (OCW) aanwezig. Dit op uitnodiging van Koornetwerk Nederland, de landelijke vereniging van korenorganisaties. De minister zie :‘De koorsector is een van de belangrijkste dragers van de cultuur in Nederland.’ Brabants Dagblad , Balknet

Cultuureducatie en -participatie

  • Om het cultuuronderwijs op basisscholen te verbeteren, werkt de overheid met stimuleringsmaatregelen. Echter, lang niet alle scholen doen daaraan mee. Je moet als kind maar net het geluk hebben om de juiste school in de buurt te hebben. Arno Neelen, onderzoeker LKCA, vraagt zich af of we zo’n kansenongelijkheid ook accepteren als het gaat om taal en rekenen. LKCA
  • ‘Niet opleiden, maar betrekken.’ Denkfouten in het hedendaags ontwerp gefileerd door innovatie-expert (en cabaretier) Jasper van Kuijk. Hij schrijft over cultuurparticipatie. De Volkskrant, inlog vereist
  • ‘Film in de klas’ is gelanceerd op het Nederlands Film Festival. Het initiatief heeft als doel scholieren in aanraking te brengen met de Nederlands film(cultuur) en hen daarmee een context te bieden om de beeldtaal waarmee ze tegenwoordig de hele dag worden omringd, te leren begrijpen en duiden. Holland Film Nieuws
  • De Amsterdamse filmdocent Malu Sanders is uitgeroepen tot de nieuwe Filmleraar van het jaar. Dat gebeurde tijdens de NFF Conferentie op het Nederlands Film Festival waar diverse nieuwe initiatieven op het gebied van filmeducatie zoals Film in de Klas werden gepresenteerd. Kritisch kijken en zelf film maken gaan hand in hand, vindt Sanders. Filmkrant , nbf
  • Om het belang van uitgesproken poëzie te onderzoeken, vindt 5 november 2019, het symposium ‘Uitgesproken poëzie: over poëzievoordracht in de klas’, plaats. Het symposium is geschikt voor leraren Nederlands en leraren moderne vreemde talen in het voorgezet onderwijs, leerkrachten in het primair onderwijs, studenten van de lerarenopleiding, PABO-studenten, vakdidactici en universitaire studenten Nederlands en moderne vreemde talen. Het symposium wordt georganiseerd door Stichting Lezen, het Nederlands Letterenfonds en de Universiteit Utrecht, en wordt ondersteund door Centre for Humanities. Stichting Lezen
  • Hoe tevreden zijn kunstdocenten en artistiek begeleiders over hun werk in de buitenschoolse cultuureducatie en cultuurparticipatie? Dat is een belangrijke vraag, want zij zijn onmisbaar voor de opleiding, scholing en begeleiding van miljoenen kunstbeoefenaars. Kunstloc Brabant doet samen met het LKCA en andere partners onderzoek naar de arbeidstevredenheid van kunstprofessionals in de vrije tijd. Met de resultaten kunnen overheden, brancheorganisaties, koepels en ondersteunende instellingen hun beleid ontwikkelen en verbeteren, zodat kunstprofessional ook in de toekomst een aantrekkelijk beroep blijft. Kunstloc Brabant
  • We leven in een chaotische, bittere en verlammende tijd, constateert componist Merlijn Twaalfhoven. De samenleving snakt naar verhalen en visioenen die houvast bieden bij de grote, urgente kwesties van nu. En heeft daar de cultuursector heel hard bij nodig. LKCA
  • Met ingang van 2020 worden de taalhuizen in Nederland – ook wel digitaalhuizen of taalpunten genoemd – stapsgewijs gecertificeerd. Dit gebeurt aan de hand van een kwaliteitskader dat is ontwikkeld door een groep organisaties die nauw betrokken is bij de taalhuizen en bij de bestrijding van laaggeletterdheid. In Nederland zijn er ruim 200 taalhuizen, waar volwassenen beter kunnen leren lezen, schrijven, rekenen en omgaan met de computer, of informatie kunnen krijgen over het beschikbare aanbod. Door heel Nederland zijn vanaf 2012 taalhuizen ingericht in het kader van het landelijke samenwerkingsprogramma ‘Tel mee met Taal’. Bibliotheken vervullen over het algemeen een sleutelrol binnen de taalhuizen. Bibliotheekblad
  • Kunsthal Rotterdam lanceerde 1 oktober, in samenwerking met sociaal platform Klup en Stichting Oud Geleerd Jong Gedaan, het evenement ‘KunstKoppels’. Tijdens KunstKoppels worden verschillende generaties met elkaar verbonden en gestimuleerd met elkaar in gesprek te gaan. De kick-off vindt plaats tijdens de Week tegen Eenzaamheid – van 1 t/m 8 oktober 2019 – een landelijk initiatief dat aandacht vraagt voor het thema eenzaamheid. Museumtijdschrift
  • Tien kleurrijke tekeningen en vijf gedichten sieren de wand van het bouwterrein op Het Rijtven in Deurne. Op Het Rijtven wonen mensen met een verstandelijke beperking. Behalve afbeeldingen van de genoemde activiteiten worden ook de kernwaardes en kenmerken van de zorglocatie belicht, met tekeningen van het speellandschap, de boerderijwoningen, paarden en de ontmoetingen met de bewoners in de aangrenzende woonwijk Rijtse Vennen. De tien tekeningen zijn gemaakt door het kunstenaarsduo Sjaak Langenberg en Rosé de Beer. Met enkele gedichten van cliënten sluit de wand ook aan op de gedichtenroute op het terrein. Afgelopen zondag kon iedereen een creatieve bijdrage leveren door de tekeningen in te kleuren. Eindhovens Dagblad

 

Cultuurnieuws per discipline

architectuur en vormgeving

  • Het streven naar oneindige economische groei veroorzaakt de afbraak van het klimaat en de productie van ecologisch giftige architectuur, stelt Phineas Harper, een van de belangrijkste curatoren van de Oslo Architecture Triënnale. Dezeen
  • Twee prijzen, twee jury’s, in totaal zes teksten. De genomineerden voor de Simon Mari Pruys-prijs voor designkritiek en de genomineerden voor de Geert Bekaert-prijs voor architectuurkritiek zijn bekend. ArchiNed
  • Op 25 september 2019 vond bij Inbo in Amsterdam het Architectenweb netwerkevent rond ontwerpen in Virtual Reality plaats. Door inzet van deze nieuwe technologie wordt het ontwerpproces onder meer veel toegankelijker voor opdrachtgevers, gebruikers en andere stakeholders, waardoor zij betere feedback kunnen geven op het ontwerp. Architectenweb
  • ‘Down to earth’ is het thema van de Internationale Architectuur Biënnale Rotterdam (IABR) 2020. Deel twee van het tweeluik met de vorige IABR-The Missing Link staat vooral in het teken van de wateropgave en energietransitie in stedelijke landschappen. Architectenweb
  • De 11e editie van de Eo Wijers Prijsvraag is op 27 september uitgeschreven tijdens een informatiebijeenkomst bij de HAS Hogeschool in ‘s-Hertogenbosch. De titel van de prijsvraag is ‘Verrukkelijk landschap, naar een aantrekkelijk en vitaal platteland’. Voor deze editie kiest de Eo Wijers Stichting voor een dialoog met regionale opdrachtgevers. De finale bijeenkomst van de prijsvraag vindt plaats op de Landschapstriënnale 2020. De Eo Wijers Stichting schrijft de prijsvraag uit in samenwerking met vier regio’s: Twente (Overijssel), Kempen en Groote Heide (Noord-Brabant), Zuid-Limburg (Limburg) en Alblasserwaard (Zuid-Holland). Architectuur Lokaal
  • Rijksbouwmeester Floris Alkemade heeft voorgesteld om de voormalige tbs-kliniek Oldenkotte in het Gelderse Rekken terug te geven aan de natuur. Het Rijksvastgoedbedrijf gaat aftasten of het geïnteresseerde marktpartijen kan vinden voor een transformatie met dit doel. College van Rijksadviseurs
  • Hoe kan ontwerpend onderzoek bijdragen aan samenhangende duurzaamheidsopgaven? Die vraag stond centraal tijdens de workshop ‘Hoe maak je gebruik van ontwerpkracht’ op de Rli-werkconferentie ‘Regio 2050, werken aan een duurzame toekomst’. Gebiedsontwikkeling.nu
  • Het bieden van een plek voor stadslandbouw in de stad kan veel voordelen opleveren. Onderzoekers van het M-NEX project doen onderzoek naar de effecten van stadslandbouw op water,- energie, en voedselstromen. Zij willen aan de hand van CO₂-berekeningen laten zien welke kansen stadslandbouw kan bieden. Nick ten Caat, PhD-onderzoeker aan de Technische Universiteit Delft, geeft een toelichting op het onderzoeksproject M-NEX. Platform31
  • In het Stedelijk Museum Amsterdam is de tentoonstelling geopend van de 33 Best Verzorgde Boeken van 2018. Tegelijk verscheen de catalogus met het juryrapport en de technische gegevens van de 33 Best Verzorgde Boeken. De vormgeving van de catalogus, die verschijnt in 33 verschillend gekleurde linnen banden, is dit jaar van de Friese ontwerper Gert Jan Slagter. De best verzorgde boeken

 

beeldende kunst

  • De expositie ‘The trees are inviting the wind’ van curator Sabina Timmermans in de Willem Twee Kunstruimte in ‘s-Hertogenbosch heeft de betekenis van ‘natuur’ als onderwerp. Timmermans heeft een invalshoek gekozen die voorrang geeft aan het scheppen van een beeld hoe we de natuur waarnemen, betekenis geven en representeren. Dat is dus niet per se een kritische eco-politieke benadering van het onderwerp die de mensheid voorhoudt hoe destructief onze omgang met de natuur is en dat er eigenlijk geen beginnen meer aan is om het einde van een beschaving te voorkomen. Nog t/m 6 okt. Mister Motley
  • De eerste editie van een nieuwe seizoen Stadsleven in Pakhuis de Zwijger zoomde in op de bijzondere relatie tussen stad en kunstenaars. Voor graffiti- en street art kunstenaars is de stad inspiratie en doek tegelijk. Muren zijn schermen waarop zij hun urban fantasies en persoonlijke mijmeringen projecteren – maar ook een canvas voor een fel politiek statement of een middel om de stad nieuw leven en zelfvertrouwen in te blazen. Door steden te (be)tekenen, kunnen kunstenaars hun eigen verhalen vertellen, terwijl ze het stedelijk leven ook beter zien en begrijpen. Een videoverslag van de avond op 26 september jl. Pakhuis de Zwijger
  • Mieke van Schaijk opent in het Gasthuiskwartier in ’s-Hertogenbosch een nieuwe galerie. Niemand minder dan de roemruchte Belgische kunstenaar Guillaume Bijl is er haar eerste exposant. Brabants Dagblad

 

film en av

  • Zestigplussers werden in Nederlandse films lang genegeerd. Films als Oude Liefde en Mi Vida (eind november in de bioscoop) maken hier een eind aan, en zelfs in jeugdfilms krijgen senioren een prominentere rol, zoals Kapsalon Romy deze week bewijst. Hoog tijd, want het Nederlandse bioscooppubliek is flink aan het vergrijzen, zo concludeerde de jaarlijkse bioscoopmonitor van Stichting Filmonderzoek in mei: in vijf jaar steeg het aandeel 65-plus met 13 procent. NRC, inlog vereist
  • “Stop de censuur op de beleving van seksualiteit, sensualiteit en zinnelijkheid in films.” Die oproep deed regisseur Nouchka van Brakel aan Nederlandse filmmakers tijdens het Nederlands Film festival. Ze verwees daarbij ook naar een brief van seksuologen in de Volkskrant, die stelden dat seksscènes nu vaak te eenduidig worden verbeeld. Filmkrant , De Volkskrant
  • Het competitieprogramma van InScience, International Science Film Festival Nijmegen telt dit jaar 22 films, waarvan 13 Nederlandse premières. De films in het competitieprogramma maken kans op de NTR Kennis van Nu Award. Daarnaast wordt dit jaar voor de eerste maal door een vakjury de InScience Jury Award uitgereikt. Het filmprogramma telt in totaal ruim vijftig films.De vijfde editie van InScience vindt plaats van 6 tot en met 10 november. InScience
  • Tijdens het Nederlands Film Festival is de jaarlijkse Louis Hartlooper Prijs voor de Beste Filmpublicatie uitgereikt. De prijs ging naar Erik Brouwer voor zijn boek Diva. Diva gaat over Jetta Goudal (1891-1985), de dochter van een Amsterdamse diamantbewerker die het in Hollywood schopte tot beroemdheid in de stille film. Het was de vijftiende keer dat de onderscheiding werd toegekend. Naast een eervolle plek, middels een fotografische afbeelding in de eregalerij van het LHC, bestaat de prijs uit een bedrag van 1.000 euro, een penning met oorkonde en daarnaast een Zwarte Spiegel. Bovendien krijgt de winnaar de uitnodiging om het jaar daarop tijdens de uitreiking een korte voordracht te houden over het belang van goede filmjournalistiek. Hartlooper

 

letteren

  • Aan de vooravond van de 65ste Kinderboekenweek, tijdens het Kinderboekenbal, is het boek Zeb. geschreven door Gideon Samson en geïllustreerd door Joren Joshua, bekroond met de Gouden Griffel, de prijs voor het best geschreven kinderboek van 2019. Mijn wonderlijke oom geschreven en geïllustreerd door Yvonne Jagtenberg, is bekroond met het Gouden Penseel, de prijs voor het best geïllustreerde kinderboek van 2019. Ted van Lieshout kreeg voor zijn boek Ze gaan er met je neus vandoor de Boekensleutel overhandigd. De Boekensleutel is een prijs voor een vernieuwend kinderboek die bij hoge uitzondering wordt toegekend. Reis mee! met de Kinderboekenweek waar voertuigen centraal staan. De Kinderboekenweek duurt tot en met 13 oktober. cpnb , NRC
  • Van 5 tot en met 12 oktober 2019 vindt de vijfde Week van het Nederlands (WvhN) plaats. Dit jaar heeft de Week voor het eerst twee ambassadeurs: Ish Ait Hamou en Ellen Deckwitz. Met de Week van het Nederlands wil de Taalunie aandacht vragen voor de meerwaarde van het Nederlands. Taal biedt kansen op sociaal, cultureel en bedrijfseconomisch vlak. Tijdens de Week worden in Vlaanderen en Nederland talloze activiteiten georganiseerd die het belang en de rijkdom van het Nederlands op een feestelijke manier zichtbaar maken. Week van het Nederlands
  • Aafke Romeijn, schrijfster en muzikant, is gastschrijver, op uitnodiging van Tilt, in Tilburg. Ze gaat op zoek naar bepalende gebouwen in de stad. Haar indrukken verwerkt ze in een bundel met gedichten en essays. Brabants Dagblad
  • De Poule des Doods: een groep dichters die, onder impuls van de vorig jaar plotseling overleden dichter F. Starik, uitvaarten opluisteren waarbij geen nabestaanden worden verwacht. Heeft het wel zin iets te zeggen in dichtvorm waar woorden machteloos zijn? Literatuurmuseum
  • Op 28 september vond de 37ste editie van de Nacht van de Poëzie plaats in Utrecht. Een verslag. tzum
  • De achtdelige reeks Geschiedenis van de Nederlandse literatuur (GNL) is toegevoegd aan de Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren (DBNL). De GNL beschrijft ruim negen eeuwen aan Nederlandse en Vlaamse literatuurgeschiedenis op bijna 7.000 pagina’s. Alle auteurs, teksten en werken die voorkomen in de GNL zijn daarmee direct gelinkt aan de rest van de DBNL-collectie. Daardoor is de DBNL vanaf nu op een nieuwe manier doorzoekbaar. Taalunieversum

 

muziek

  • Ensemble Modern presenteert in November Music wereldpremières van de Duits-Nederlandse Iris ter Schiphorst en de Turkse Zeynep Gedizlioğlu. En dat is goed nieuws, want de vrouwelijke componist blijft ook anno 2019 te vaak onzichtbaar. In de brochures van willekeurig welk Nederlands orkest vind je geen, of slechts een enkel werk van een vrouw. Cultureel Persbureau
  • De Italiaanse cellist Giovanni Sollima is ‘artist in residence’ van Muziekgebouw Eindhoven. Eindhovens Dagblad
  • Tino Martin en Davina Michelle mogen zich met respectievelijk vier en drie awards de grote winnaars van de Buma NL Awards 2019 noemen. Frenna haalde twee awards in de categorie urban op. Nieuw dit jaar waren de NXTLI Online Awards, die onder andere naar Jan Smit en Samantha Steenwijk gingen. De Hollandse Meesters Award was voor componist/producer Henny Thijssen terwijl Corry Konings werd geëerd met de Helden Oeuvreprijs. Buma Cultuur
  • Op 4 oktober zal in Museum Speelklok te Utrecht de officiële bijschrijving plaatsvinden in de Inventaris Immaterieel Erfgoed Nederland van de Nederlandse straatorgelcultuur. Hierbij gaat het niet om het draaiorgel zelf, maar om wat de orgelman of -vrouw ermee doet; de exploitatie. De gemeenschap van orgeldraaiers, bouwers, draaiorgel-muziekarrangeurs en decorateurs hebben de handen ineen geslagen om het oer-Hollandse uitbaten van het straatorgel toekomstbestendig te maken. Ze gaan onder meer gezamenlijk bekijken of het verdienmodel van de orgelman kan worden herzien. Museumtijdschrift

 

theater en dans

  • In oktober 1969 eiste Aktie Tomaat meer ruimte voor experiment en maatschappelijke betrokkenheid op het Nederlandse toneel. Hoe gaat de huidige generatie regisseurs om met die roep om engagement? Is er nog behoefte aan verzet? NRC, inlog vereist
  • De Making Space Week is een jaarlijks terugkerende onderzoeks-, inspiratie en ontmoetingsweek rondom dans in de publieke ruimte. Ieder jaar in oktober trekken choreografen en dansers één van de Tilburgse wijken in om te onderzoeken wat hun werk daar kan betekenen. Straten, pleintjes en parken worden hun werkterrein. Ze laten ons zien hoe we kijken naar onze omgeving en hoe we die ervaren. Making Space zal in 2019 van 6 tot en met 11 oktober plaats vinden in de wijk Piushaven. Deelnemende makers zijn de ervaren choreografen duo’s van Vloeistof en The100Hands en drie choreografie studenten van de Fontys Dansacademie. De dansers zijn tweedejaars studenten van de Fontys Dansacademie. DansBrabant
  • Dé blikvanger van Festival Circolo, voorstelling ‘L’Absolu’ van het Franse gezelschap Les Choses de Rien komt te vervallen. De opbouw van de grote silo zou op 4 oktober beginnen en de eerste voorstelling stond gepland voor 7 oktober. Boris Gibé, de bedenker en soloartiest van de circusvoorstelling, ligt in het ziekenhuis. Common Ground is ook op het festival. Bijna alle artiesten van gezelschap Common Ground studeerden aan de ACaPA Tilburg. Brabants Dagblad , Brabants Dagblad
  • Theatercollectief Illustere Figuren lanceert een prijs voor theaterchangementen. Vanaf dit theaterseizoen gaat het collectief theatertechnici nomineren voor hun ‘Illustere Figuren Changement Van Het Jaar Prijs’. ‘Een goed uitgevoerd changement kan grappig, mooi, indrukwekkend, overrompelend, ontregelend (en nog veel meer bijvoeglijke naamwoorden) zijn.’ Theaterkrant
  • Op 30 september zijn de winnaars van de VSCD Cabaretprijzen – de Poelifinario en de Neerlands Hoop – bekendgemaakt tijdens de uitreiking in Diligentia, Den Haag. Winnaar van de Poelifinario in de categorie entertainment is Lenette van Dongen met Paradijskleier. In de categorie engagement wint Louise Korthals met Alles is er!. De winnaar van de Poelifinario kleinkunst is Theo Nijland met En de rest is onzin. Peter Pannekoek wint de Neerlands Hoop, de prijs voor een veelbelovende theatermaker(s) met het grootste toekomstperspectief, met zijn voorstelling Later was alles beter. VSCD

 

Brabantse makers gaan nationaal, internationaal

  • De Bossche ontwerper Joost van Wijmen verzamelde de afgelopen jaren littekens en de intieme, indringende verhalen die erachter zitten. De littekens liet hij naborduren op zijde. Deze bijzondere verzameling is onder de naam ENCOUNTER#6 tot en met 6 oktober te zien in het Elisabeth-TweeSteden Ziekenhuis in Tilburg. Brabants Dagblad
  • In 1932 werd Johanna de Groot vermoord door haar partner in de Eindhovense wijk Strijp-S. De zus van De Groot was de overgrootmoeder van Marjan van der Heijden. Zij en haar vriend Joël David maakten een animatiefilm van de moord: ‘Liefdesdrama te Strijp’. De twee hebben met deze film de prijs voor creatief talent gewonnen tijdens de première van de tv-serie Goud van Brabant. De serie, en daarmee de film, wordt vanaf 19 oktober uitgezonden op Omroep Brabant. Goud van Brabant is een samenwerking van de provincie, Noord0-Brabant, Erfgoed Brabant en Stichting Nieuwe Helden. Omroep Brabant , Brabant.nl
  • Het was een race tegen de klok. Schrijfster Anke Werker en illustrator Rick de Haas maakten in slechts vijf dagen een compleet kinderboek over het Textielmuseum in Tilburg. Het boek is geschreven voor het Tilburgse kinderboekenfeest Knetters. Doel van dit festival is om kinderen enthousiast te maken om te lezen. Omroep Brabant
  • Na 22 jaar is Paul van Loons serie Dolfje Weerwolfje onverminderd populair. Ter ere van de Kinderboekenweek deelt hij met de Volkskrant zijn schrijfgeheimen. De Volkskrant, inlog vereist
  • Lucas de Waard schreef en speelde onlangs de voorstelling Stil leven op Theaterfestival Boulevard, legt de laatste hand aan een musical en werkt momenteel aan een roman, zijn derde. De Waard over ’s-Hertogenbosch : ,Maar ik merk dat nu ik ouder word een minder omlijstende mening heb. Den Bosch is natuurlijk een vrij conservatieve stad, daar kon ik me vroeger over opwinden. Nu denk ik: dat is wie we zijn. We hebben ons niet zo spannend ontwikkeld als Tilburg en Eindhoven de laatste jaren, maar we hebben wel de Tramkade en ook de Willem Twee is gegroeid. Met ook de Verkadefabriek daarbij is dat een bruisend hoekje geworden.” Brabants Dagblad
  • ‘Nogal wat ex-gelovigen hebben het kind met het badwater weggegooid: de muziek, de rituelen, de taal.’ Componist Daan Manneke wordt 80 en daarom plaatst het Groot Omroepkoor hem op 5 oktober centraal tijdens een programma in de Jacobikerk in Utrecht. Voor dit verjaardagsconcert componeerde hij het gloednieuwe Geistliche Dämmerung, in opdracht van het AVROTROSVrijdagconcert. Twee gesprekken met de Bredase componist. Klassiek Magazine , De Volkskrant
  • Op 6 oktober wordt de veelzijdige Bossche musicus/componist Bart van Dongen 60 jaar. Dit heuglijke feit viert Bart in de Willem Twee Toonzaal met de presentatie van maar liefst drie nieuwe cd’s waarop hij akoestisch pianospeelt, solo en in duo- en trioverband. Back to the roots. Bossche Omroep , Brabants Dagblad
  • Er breken drukke tijden aan voor Dave Budha uit Zevenbergen. Het debuutalbum Mooie Droom en de single Zo Gewoon met Maan doen het geweldig, de releaseshow in Paradiso op 5 oktober is uitverkocht en zijn eerste clubtour net aangekondigd. BN – De Stem, inlog vereist , Het Parool
  • Jetse Batelaan, sinds 2013 artistiek leider van Theater Artemis, krijgt in mei 2020 de prijs van het Internationale Theater Instituut Duitsland (ITI). Batelaan wordt door de juryleden in hun persbericht ‘een van de meest onconventionele protagonisten van een nieuwe generatie theaterprofessionals in Europa’ genoemd. De jury prijst zijn producties vanwege ‘hun sterke beeldtaal, hun uitbundige verbeeldingskracht en absurde humor’. “Zijn werk is grensoverschrijdend en evenzeer gericht op kinderen en jongeren als op volwassenen.” Artemis
  • Met de theatervoorstelling Doorzon in Uden wil theatermaakster Marielle van Duijnhoven het eenzijdige beeld over hoogsensitieve mensen doorbreken. De boodschap van deze one woman- show: ,,Er is niets mis met té zijn.’’ Brabants Dagblad

Share on Facebook0Share on LinkedIn0Tweet about this on Twitter
Geen reacties

Geef een reactie